SOWA OPAC : KSIĄŻNICA PRUSZKOWSKA im. Henryka Sienkiewicza

Książka

W koszyku

oceń

Głębia Challengera / Neal Shusterman ; ilustrował Brendan Shusterman ; przełożył Rafał Lisowski. - Warszawa : Grupa Wydawnicza Foksal, 2017. - 333, [3] s. : il. ; 21 cm.

Autor

Shusterman Neal (1962- ). Shusterman Brendan. Il. Lisowski Rafał. Tł.

Temat

Schizofrenia

Gatunek

Literatura młodzieżowa amerykańska

Kolejna na naszej liście książka amerykańskiego autora specjalizującego się w literaturze młodzieżowej to nagrodzona prestiżową National Book Award, inspirowana doświadczeniami syna pisarza opowieśc o zmaganiach nastolatka z chorobą psychiczną. Główny bohater to piętnastolatek (Caden Bosch), inteligentny i wrażliwy, który zapada na chorobę psychiczną objawiającą się m. in. poczuciem izolacji, manią prześladowczą i natręctwami; równoczesnie z jego osuwaniem się w obłęd śledzimy losy rozgrywającego się gdzieś na pograniczu świadomości i snu rejsu, w którym bierze udział główny bohater, a którego dość oryginalna załoga (wśród nich apodyktyczny kapitan, inteligentna papuga i żywa figura dziobowa statku) ma przeprowadzić eksplorację najgłębszego miejsca na ziemi, czyli znajdującej się w rowie Mariańskim głębi Challengera, gdzie, jak się domyślają znajdą najgorsze ze wszystkich potworów. Gdy chłopak trafia do kliniki psychiatrycznej, oba wątki splatają się, dając zaskakujące i w pełni prawdopodobne zakończenie.

Autor z maestrią, widoczną zarówno w umiejętnie stosowanej i pomysłowej metaforze, jak i przekonująco odtworzonych przeżyciach chorego, z humorem i empatią tworzy zarówno studium choroby jak i, pozbawiony fałszywych pociech, opis niełatwego (i nie zawsze pełnego) powrotu do zdrowia. Ważna książka, która zwraca uwagę na istotny społeczny problem, pozwala zdrowym zrozumieć koszmar psychicznej choroby, jej nieracjonalną logikę i rolę otoczenia chorego i wsparcia przez nie udzielanego dla procesu zdrowienia. Pozycja ilustrowana zjawiskowymi rysunkami syna autora, którego doświadczenia były pierwowzorem perypetii głównego bohatera powieści. Polecam. Poprzednio: „Strych Tesli” razem z Erikiem Elfmanem na P 22/13. Książka klejona, w miękkiej oprawie.

zob. w.bibliotece.pl

Status dostępności:

Biblioteka Główna - Oddział dla dzieci (Kraszewskiego 7)

Są egzemplarze dostępne do wypożyczenia: sygn. IV (1 egz.)

Filia nr 2 (Centrum Kultury i Sportu)

Są egzemplarze dostępne do wypożyczenia: sygn. IV (1 egz.)

Strefa uwag:

Tyt. oryg.: Challenger Deep

Uwaga ogólna

U dołu s. tyt.: Ya!

Uwaga dotycząca innej dostępnej postaci fizycznej

Książka dostępna również jako e-book.

Uwaga dotycząca nagrody

National Book Award

Golden Kite Award

Recenzje:

Caden Bosh żyje w dwóch światach. Jeden jest całkiem zwyczajny, pod warunkiem, że za zwyczajne uznamy fakt, że ktoś chce nas zabić. A przynajmniej nam się tak wydaje. W drugim Caden płynie na statku, który zmierza do najgłębszego punktu na Ziemi. Który z nich jest prawdziwy? I dlaczego na statku kapitan i papuga tak dziwnie się zachowują? Czy naprawdę ktoś czyha na życie chłopaka?
Głębia Challengera Neala Shustermana to powieść o kilku narracjach. (...) Są sceny pisane w pierwszej osobie, gdzie narratorem i głównym bohaterem jest Caden, potem nagle narrator staje się trzecioosobowy, na dodatek zwraca się do kogoś w drugiej osobie, per „ty”. Zmieniają się także miejsca akcji – na zmianę, ale nie do końca regularnie, wydarzenia rozgrywają się w domu czy innych miejscach, w których przebywa Caden na co dzień, i na statku. Między tymi rozdziałami dostrzeżemy też takie, które są czysto teoretycznym rozważaniem jakiejś kwestii, nie są więc przypisane do żadnej rzeczywistości.
Statek jest przedziwnym miejscem. Od razu zdajemy sobie sprawę, że nie jest do końca normalny – współpasażerowie są nietypowi, kapitan i papuga spiskują, mózgi uciekają, a okręt nagle zmienia swój wygląd. Jak to wszystko się dzieje? Caden momentami dziwi się, lecz im dłużej przebywa na statku, tym mniej może go cokolwiek zaskoczyć.
Książka porusza trudny temat chorób psychicznych. Pokazuje, jak działa umysł osoby chorej. Jest tym bardziej poruszająca, że choroba dotyka młodego człowieka. Caden zmaga się z różnymi wyobrażeniami, lękami, zwidami, które zaburzają jego ocenę rzeczywistości. W pewnym momencie nie do końca wiemy, co jest wytworem jego wyobraźni, a co prawdą, on sam też ma z tym problemy. Te dwa światy, na początku dość mocno wydzielone, zaczynają się mieszać, granica robi się nieostra. Czytelnik widzi, jak trudne jest to dla rodziców i znajomych Cadena, on sam jednak nie zdaje sobie z tego sprawy.
Powieść uzupełniają ilustracje, które w jakiś sposób dotyczą tekstu, przy którym je umieszczono. Są jak obrazki dziecka – pokrętne, proste, momentami obierające się o abstrakcję. Na końcu pozycji znajdziemy też spis instytucji, które pomagają młodzieży z problemami psychicznymi. Są to placówki na terenie Polski, co jest wielkim plusem dla wydawcy, który zadbał o to, by w razie pytań czytelnik mógł zgłosić się do rodzimej instytucji, a nie obcej.
Głębia Challengera to powieść nie tylko dla młodzieży. Choć główny bohater jest młodym chłopakiem, licealistą, nie oznacza to, że tylko nastolatkowie mogą po nią sięgać. To przede wszystkim pozycja, która pokazuje, co dzieje się z człowiekiem, którego dotyka choroba psychiczna. W rozdziale Od autora Shusterman przyznaje, że napisał tę książkę, bo jego syn sam doświadczył czegoś takiego. Mężczyzna chciał nie tylko przybliżyć ten problem – choroby psychiczne dotykają coraz więcej ludzi – lecz także dać pocieszenie tym, którzy muszą patrzeć, jak ich bliscy się męczą. To powieść trudna, która na początku wydaje się nieźle pokręcona, lecz z każdą kolejną stroną zmusza nas do zastanowienia się nad obecnym światem, naszym życiem i spojrzeniem zupełnie inaczej na niektóre sprawy.